Simav’da karşılaştık. Beni tanıdı, çekim yaptığım sırada arkamdan ad ve soyadımla seslendi. Oturduk bir mekâna, çaylarımızı aldık. Yıllardır sosyal medyada arkadaşmışız; “arkadaşmışız” diyorum, ben bir bakamamışım kim kim, kim benim takipçim, kim arkadaşım… Hani fark edemedim işte.
Yazılarımı okuduğunu, yaptığım haberleri sosyal medya sayesinde takip ettiğini de söyledi. Sohbet başladığında memleket meseleleri girdi araya. Karşımda akademisyen bir dost, ekonomi üzerine yılların birikimiyle konuşuyor. Dinledikçe dedim: “Bu adam haklı, söyledikleri çıplak gerçek.” Not almak istedim, müsaade istedim. Notlarımı aldım… Gece ofise gelince internetten biraz araştırdım ama onun söyledikleri sayılardan çok daha anlamlıydı.
Cumhurbaşkanlığı sistemine geçtikten sonra ekonomi alarm veriyor. Bireysel borçlar 7 yılda 8 kat arttı, icra dosyaları rekor kırdı. Halk geçimini borçla sürdürmeye çalışıyor.
Bankalara olan bireysel borçlar trilyonları bulmuş, ödenmeyen krediler tarihin en yüksek seviyesinde. Tarım, sanayi, emekliler… Kimse bu bozulmadan yara almadan çıkamıyor.
Borçlar katlandı, icralar arttı, altın alım gücü düştü, emekliler yeniden çalışmak zorunda kaldı. Bu sistem çözümsüzlüğün ta kendisi.
Rakamlar ise tam bir felaket. 2018’de bankalara borç 582 milyar lirayken, 2025’te 5 trilyon lira olmuş. Ödenmeyen borçlar 18 milyardan 197 milyara çıkmış, neredeyse 10 kat. Tarım sektörü borcu 101 milyardan 1 trilyon liraya yükselmiş, icra dosyaları 19 milyondan 24 milyona çıkmış. Anlamayan, görmezden geliyorsa da yazık.
Dedim ki: “Bu sohbeti yazmalıyım.” Dudaklarını büktü, burnundan nefes verdi, tebessüm etti: “Adımı verme, Silivri soğuk diyorlar, Ağustosla birlikte bak kış da geldi.” Zindanların akademik kariyerli ve eli kalem tutan insanlarla dolduğu gerçeğini de hatırlattı.
Ben de sustum ama kafamda bir şey netti: Bu sistem milletin gerçekleriyle uyuşmadı.
Gerçekler Böyle
Oy vermiş olabilirsiniz, vermemiş olabilirsiniz, fark etmez. Millet iradesi, demokrasi içinde bu acı tecrübeyi telafi edebilir. Ben de zararı çekenlerdenim; nihayet aynı gemideyiz.
Ülkenin sorunu tarih tekerrürü değil, ders almayan iktidarlardır. Yargı bağımsızlığını kaybederse demokrasi mezara gömülür.
İktidarlar değişir, ama hastalık aynı kalır: Sandığı demokrasi sanmak!
Sandık tek başına yetmez! Basın özgür değilse, yargı tarafsız değilse, muhalefet susturulmuşsa demokrasi yoktur!
Bugün de aynı taşlar, aynı yol…Bu yolun sonunda siyasi mevtalar ve partilerin çöpe atılmış tabelaları kaldı... Ve zamanın sonunda yine aynı sonuç çıkacak. Çünkü güç denetlenmezse çürür. Milletin iradesi ise en büyük güçtür. Demokrasiye inanmak, halkın kararının arkasında durmak, bu ülkenin geleceğini kurtaracak tek reçetedir.
Ve siz de hissediyorsunuz, değil mi? Borçlar, icralar, düşen alım gücü… Ülkenin demokrasine güvensizlik… Siyasi yargı kararları…
Sandıktan belediyeleri kaybeden iktidarın, demokratik seçim takviminin süresini avantaja çevirip bu süreçte adeta yerel seçimin öcünü alma gayretine dönüşen, anti demokratik, gayri hukuki, anayasayı ihlal noktasına gelen işleri… Bunlar tesadüf değil. Değiştirecek tek şey, milletin gerçek iradesinin söz sahibi olduğu bir demokrasidir.
Bu demokrasi bildiğimiz; demokrasiye millet olarak biz sahip çıkacağız. Adı demokrasi denilip de millet iradesini bir kişinin eline verildiği “ver yetkiyi, gör etkiyi” işi hiçbirimize iyi gelmedi!
Cebinize bakın! Para var mı?
Sokağa bakın: Özgürlük, demokrasi, adalet, anayasa saygısı var mı?
Özgürlük meydanlarına çıkan yollarda bariyer döşeli…
Demokrasi ile seçilenler cezaevinde…
Adalet tabelasının takılı olduğu yerlerden çıkan kararlar tartışmalı…
Anayasa desen kırmızı kaplı bir kitapçık olarak kaldı…
Girişinde mavi zemine beyaz harflerle “Huzur Sokağı” yazılı sokaklarda bile huzur kalmadı!
Yalan mı?
24 Ağustos 2025
Mustafa Temiz