Diyete ve yoğun egzersize rağmen özellikle bacak, kol ve basen bölgesinde incelme olmaması; tartıda kilo verilse bile bedendeki orantısızlığın düzelmemesi, birçok kişinin kendini “iradesiz” hissetmesine neden oluyor. Ancak Estetik ve Plastik Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Ahmet Karacalar, bu tabloya çoğu zaman sandığımızdan çok daha farklı bir nedenin yol açtığını söyledi: Lipödem Hastalığı.
Karacalar, “Hatta mide küçültme (bariatrik) ameliyatı sonrası hastanın genel olarak inceldiğini ancak lipödemli yağ dokusunun yerinde durduğunu görüyoruz” diyerek hastalığın dirençli yapısına dikkat çekti.
İlkel Çağlardan Gelen ‘Hayatta Kalma’ Geni
Prof. Dr. Karacalar, lipödemin oluşum mekanizmasını evrimsel bir perspektifle değerlendirerek çarpıcı bir açıklama yaptı:
“Lipödem, ilkel çağlarda yiyeceğin kıt olduğu dönemlerde bazı yağların aşırı dirençli olmasını sağlayan bir genin sonucudur. O dönemde bu genetik özellik, kadının hayatta kalabilmesi ve çocuğuna bakabilmesi için zayıflamayı engelleyen koruyucu bir mekanizmaydı. Ancak modern çağda bu genetik miras ciddi bir sağlık ve estetik sorunu olarak karşımıza çıkıyor.”
Kilo Değil Hormonlar Belirleyici
Lipödemde yağ birikiminin kaloriden çok hormonal düzene ve dolaşıma bağlı olduğunu belirten Karacalar, biyolojik süreci şöyle açıkladı:
“Yağ dokusu, dolaşımın zayıf olduğu bölgelere yerleştiği için klasik diyet ve spor programlarına kolay yanıt vermez.”
“Büyüyen yağ hücreleri lenfatik durgunluğa neden olur.”
“Protein açısından zengin doku sıvısı birikerek drenajı daha da bozar ve kısır döngü yeniden başlar.”
Bu nedenle lipödemli bölgelerdeki yağ dokusu normal yağ dokusundan farklı davranıyor.
Psikolojik Etkileri: Yeme Bozukluklarına Kapı Aralıyor
Tanınmamış lipödem vakalarında kişilerin sürekli yeni diyetler denediğini ancak sonuç alamayınca yoğun bir özgüven kaybı yaşadığını belirten Karacalar, önemli bir noktaya dikkat çekti:
“Bu durum zamanla tepkisel yeme ataklarına, yeme bozukluklarına ve ileri düzeyde anoreksiya gibi ciddi psikolojik sorunlara yol açabiliyor.”
Kronik İltihaplanma ve Tiroid Sorunları Sıklıkla Birlikte Görülüyor
Prof. Dr. Karacalar, lipödemli kişilerin yağ dokusunda kronik inflamasyon oluştuğunu, bunun da vücudun yağ yakma kapasitesini düşürdüğünü söyledi. Ayrıca;
Tiroid problemlerinin lipödem hastalarında sık görüldüğünü,
Bu durumun yağ metabolizmasını daha da bozarak hastalığı derinleştirdiğini ifade etti.
Lipödem, çoğu zaman “kilo verememe” ya da “iradesizlik” olarak görülen sorunların arkasındaki gizli neden olabiliyor. Uzmanlara göre doğru tanı konulmaması, hem fiziksel hem de psikolojik olarak hastanın yaşam kalitesini ciddi şekilde etkiliyor. Prof. Dr. Karacalar, belirtileri yaşayan kişilerin mutlaka uzman bir hekimden değerlendirme alması gerektiğinin altını çiziyor.