Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı 2024 yılı Küçük ve Orta Büyüklükteki Girişim (KOBİ) İstatistikleri, KOBİ’lerin Türkiye ekonomisindeki stratejik rolünü bir kez daha gözler önüne serdi. Verilere göre, sanayi ve hizmet sektörlerinde faaliyet gösteren 3 milyon 928 bin girişim KOBİ sınıfında yer alırken, bu işletmeler toplam girişimlerin yüzde 99,6’sını oluşturdu.

KOBİ’ler 2024 yılında toplam istihdamın yüzde 68,5’ini sağlarken, personel maliyetlerinin yüzde 43,5’ini, cironun yüzde 44,1’ini ve üretim değerinin yüzde 39,8’ini karşıladı. Faktör maliyetiyle hesaplanan katma değerin ise yüzde 41,2’si KOBİ’ler tarafından üretildi.

Ticaret ve Ulaştırma Öne Çıkıyor
Sektörel dağılıma bakıldığında KOBİ’lerin yüzde 35,1’i ticaret, yüzde 15,3’ü ulaştırma ve depolama, yüzde 12,1’i ise imalat sanayi alanında faaliyet gösterdi. 2024’te çalışan başına katma değer orta ölçekli girişimlerde 969 bin TL’ye ulaşırken, küçük ölçekli girişimlerde 558 bin TL, mikro girişimlerde ise 175 bin TL olarak hesaplandı.

İmalat sanayinde faaliyet gösteren KOBİ’lerin yüzde 54,8’i düşük teknoloji sınıfında yer alırken, bu oran büyük ölçekli işletmelerde yüzde 41,5 oldu.

Yeni KOBİ’ler Ekonomiye Katkı Sağlıyor
2024’te KOBİ doğum oranı yüzde 15,9 olarak ölçüldü. Yeni kurulan KOBİ’lerin yüzde 17,3’ünü mikro ölçekli işletmeler oluştururken, bu işletmelerin istihdam payı yüzde 12,4 olarak kaydedildi. Küçük ve orta ölçekli girişimlerde doğum oranları sırasıyla yüzde 4,7 ve yüzde 4,2 oldu.

İhracatta Yüzde 29,6 Pay
KOBİ’ler geçen yıl toplam ihracatın yüzde 29,6’sını, ithalatın ise yüzde 15,9’unu gerçekleştirdi. İhracatta mikro girişimler yüzde 2,4, küçük girişimler yüzde 10,7, orta ölçekli girişimler yüzde 16,5 pay aldı. KOBİ ihracatının yüzde 59,4’ü ticaret, yüzde 34,3’ü imalat sanayi ürünlerinden oluştu. İthalatta ise ticaretin payı yüzde 65,6, sanayinin payı yüzde 25,8 olarak belirlendi.

Ar-Ge ve Patent Performansı Dikkat Çekti
2024’te KOBİ’ler toplam Ar-Ge harcamalarının yüzde 28,8’ini yaparken, Ar-Ge personelinin yüzde 43,7’sini istihdam etti. Aynı yıl 1.417 patent başvurusu yapan KOBİ’lerin 615 patenti tescil edildi. Patent başvurularında küçük ölçekli işletmeler öne çıkarken, tescil edilen patentlerde orta ölçekli girişimler lider oldu.

TÜİK verileri, KOBİ’lerin istihdamdan üretime, ihracattan yenilikçi faaliyetlere kadar Türkiye ekonomisinin büyümesinde kilit rol oynadığını ve sanayi ile hizmet sektörlerinin temel taşı olmaya devam ettiğini ortaya koydu.